Paul Penning, 1925-2007

welkom

Beste mensen, ook ik wil u hartelijk danken voor uw aanwezigheid ; dat u met ons wilt stilstaan bij vader's overlijden ; dat u met ons afscheid wilt nemen en uw herinneringen wilt delen.

Als kinderen voelen wij ons vooral ontheemd, verloren haast. Wij hebben vader niet gekozen (zoals geliefden dat doen), maar gekregen, zoals hij ons gekregen heeft, nu zo'n 50 jaar geleden. Vader was er (voor ons) zolang als we ons kunnen herinneren. Onze eerste herinneringen gaan terug naar hem, zoals Jenneke heeft aangegeven.

Hij heeft elke stap die we gezet hebben, gevolgd. En ondanks immer toenemende handicaps en ziekte, is hij tot het laatste moment echt helemaal vader voor ons geweest. Je kon altijd met alles bij hem aankomen (hoe meer hoe liever, leek het wel). Ik heb nooit gevoeld dat ik in enig opzicht terughoudend heb moeten zijn. En nu praten we, voor het eerst, over hem, in plaats van met hem.

Bij Vader was wetenschap nooit ver weg. Als kind proefde je dat al. In de huiskamer was een klein deel niet voor kinderen ; daar deed vader dingen die alle kennis te boven ging ; sommen boven de 100 noemen we dat thuis ; ook zette je daar kapot speelgoed neer dat de volgende dag op miraculeuze wijze weer gemaakt was. Zijn eindeloze geduld met ons (als kinderen) en de dingen in en om het huis was tekenend, en ongetwijfeld geërfd van zijn vader Frans Michel, de metend fysicus die voor hem een voorbeeld geweest is.

Op vakantie las Vader wel eens een boek maar meestal was ie bezig met dingen ; te zoeken, te maken, te bekijken. Het liefst met een wolk kinderen om zich heen ; zijn gave om de interesse en het vertrouwen van kinderen te winnen is bijna magisch. Hij onderzocht ; voor ons was het een nieuw spelletje. Genieten van een perfecte zonsondergang aan zee doe je zo : één ploeg staat beneden, op het strand, en roept als de zon weg is ; een andere ploeg staat op het duin en meet hoeveel later zij de zon zien ondergaan ; en vader rekent uit hoe hoog het duin is.

Naast wetenschap was er ethiek, ingebed in een vast geloof, maar voelbaar breder dan dat. Zijn 'sense of duty', plichtsbesef, hebben wij natuurlijk pas veel later doorgekregen, maar het was heel vroeg duidelijk dat geen zin als argument niet aanvaardbaar was. Bij de afweging wel of niet iets doen, moest je een beter verhaal hebben dan geen zin. Dus werd er gepraat, altijd, overal, over alles, niets ontziend.

En bij vader ging het dan om de kern van de zaak. Hij nodigde uit, samen te zoeken naar de verdieping, het bredere kader ; zonder dogma's, hokjes-geest of verzuiling ; en (dus) zonodig onconventioneel. Wat er dan uitkwam was vaak niet eens zo belangrijk. De kwaliteit van het proces, hoe kom je ergens toe, dat is wat telt.

Wat is die kern? Vader heeft zijn hele leven genoten van De Schepping. Vogels, schelpen, zand en water, de hele physica ; het was zijn lust en zijn leven. Maar de Schepping was voor hem meer dan alles dat er stroomt, fladdert, en vlindert ; voor ons om te bewonderen en onderzoeken, te gebruiken en te beschermen, in de hoop in al die details iets te zien van dat grotere geheel, de Schepping.
Vader had een groot geloof, dat niet veel zekerheden nodig had. De rest, het mensenwerk, mocht betwijfeld worden ; bescheiden maar indringend bevraagd worden. De Schepper is, net als zijn Schepping, veel groter dan alle experts denken te kunnen vaststellen.

U heeft misschien de modelletjes gezien die vader gemaakt heeft. Sommigen zijn de weerslag van jaren werk aan complexe stelsels wiskundige vergelijkingen ; concreet gemaakt, in 1 hand te vatten ; met zorg, liefde en aandacht de essentie zo goed mogelijk voormgegeven ; voor de 1 een raar ding, voor een ander kunst. Voor mij maakte vader zo iets van de de perfectie van de Schepping zichtbaar.

Ik moest vannacht denken aan Felix Timmermans, Boerenpsalm ; Boer Wortel die, na gedane arbeid, zijn beitels en vijlen pakt, en werkt aan een kruisbeeld, waar ie zijn hele leven in legt.

Vader was er voor ons zo lang als we ons kunnen herinneren, maar nu niet meer. Nu heeft hij ons echt alleen op pad gestuurd ; gelukkig heeft hij ons een fantastisch koffertje meegegeven ; niet eens zo heel groot of zwaar, maar wat hij er in gestopt heeft, is genoeg voor de rest van ons leven.


Valid HTML 4.01!